Bezuinigen?

De gemeente Alphen aan den Rijn moet bezuinigen, zoals alle gemeenten in ons land. Helaas zijn er nogal wat misverstanden over bezuinigingen, want gaat het nou om:
1. Bestaand beleid met veel minder geld uit te voeren?
a. Door de burger steeds meer aan te spreken op diens “eigen verantwoordelijkheid”. D.w.z. die burger nogmaals te laten betalen voor diensten waarvoor deze mocht aannemen al betaald te hebben via de landelijke, provinciale of locale belastingen.
b. Door het serviceniveau van de overheid drastisch te verlagen zonder dat de burger hiervoor een financiële tegemoetkoming krijgt.
c. Door bestaande projecten over zoveel jaren te spreiden dat de overlast voor de bevolking ontoelaatbaar toeneemt terwijl het rendement van de investering nauwelijks merkbaar is in de samenleving
2. Nieuw beleid te maken op basis van het geld dat wél beschikbaar is
a. Door geplande projecten te schrappen waarvan het rendement als lager dan gemiddeld wordt ingeschat
b. Door alle projecten op te schorten tot er voor een geheel beleidsterrein, op basis van nieuwe keuzes, nieuw beleid is ontwikkeld. Dat beleid wordt de basis voor geheel nieuwe projecten die op basis van prioriteit worden ontwikkeld en uitgevoerd.
De vraag is: Gaat de gemeente op basis van deze geldcrisis werkelijk nieuw beleid optuigen of gaat ze, gemakzuchtig, tien jaar lang de kaasschaaf hanteren?
Het zal iedereen duidelijk moeten zijn dat alleen het laatste alternatief (2b) betekent dat er straks plannen worden uitgevoerd die niet zijn gebaseerd op de ‘goede, oude’ tijd, maar op de realiteit van de kredietcrisis. Compleet nieuw beleid dat geen rekening houdt, en niet hoeft te houden, met gedachtegangen uit een periode waarin de bomen tot de hemel leken te groeien. Nieuw beleid dat betekent dat de daarop gebaseerde plannen onderling zijn afgestemd. Op lokaal niveau betekent dat niet alleen dat de toekomstige behoeften en wensen van onze burgers weer centraal staan, en niet datgene wat in een onbelangrijk verleden ooit door de gemeente als ‘toekomstig beleid’ is vastgesteld. Nee, dat nieuwe beleid, en die nieuwe plannen, zijn van meet af gebaseerd op het gegeven dat deze gemeente binnenkort gaat fuseren met twee bestaande gemeenten. Anders zou er immers niet alleen rekening moeten worden gehouden met verouderde, niet langer relevante, plannen van de gemeente Alphen aan den Rijn, maar ook met soortgelijke, verouderde, plannen in de gemeenten Boskoop en Rijnwoude. We kunnen ons een moeizame afstemming van die oude plannen op elkaar besparen, en ons bezig gaan houden met wat goed is voor alle burgers in die nieuwe grote gemeente.

Keuzes maken uit bestaande projecten (2a) zal niet alleen onvoldoende opleveren (natuurlijk kan dat ‘wandelbos’ vervallen, maar wat levert dat nou helemaal op?) maar ook zullen hierdoor onvermijdelijk bepaalde bevolkingsgroepen meer worden getroffen dan andere. Het gemeentelijk beleid vervalt tot een gatenkaas, waarin structuur en samenhang steeds meer gaat ontbreken. Doe dat vervolgens bij alle drie de fusiepartners, en er ontstaan een volledig ondoorzichtig geheel dat de naam ‘beleid’ absoluut niet meer waardig kan zijn. Niet alleen ‘de burger’, maar ook de politici, de ambtenaren en degenen die het beleid moeten uitvoeren zullen het spoor volledig bijster raken.

Het ligt voor de hand (1c) dat de plannen voor de Hoge Zijde niet alleen zichtbaar vertraagd worden, maar ook dat de overlast voor bevolking en ondernemers in dat centrum ontoelaatbaar hoog wordt. Vertraagde start van plannen en vertraagde uitvoering ervan zal snel leiden tot onverschilligheid en berusting. Zowel bij klanten als bij ondernemers. De praktijk zal zijn dat het Lage Zijde project de stad niet half zoveel oplevert als de bedoeling was. Detaillisten zullen Alphen aan den Rijn de rug toekeren en áls die gebouwen ooit zijn afgebouwd, zal er niemand meer zijn die ze wil huren. Dat heeft MAB als eerste begrepen! Kapitaalvernietiging is het gevolg. Óns kapitaal, wel te verstaan. En de Lage Zijde staat niet alleen!

Serviceverlaging (1b) is veruit de eenvoudigste manier van bezuinigen. Gemeente, gemeentelijke instellingen, uitvoeringsinstanties, ze geven steeds vaker niet thuis. Tegelijkertijd zal die terugtredende overheid, tegen betaling uiteraard, worden bijgestaan door allerlei nieuwe particuliere initiatieven met als gevolg dat de burger, stukje bij beetje, steeds meer gaat betalen voor diensten die voorheen uit vooral de Onroerend Zaak Belasting werden gefinancierd. Kortom, de burger gaat steeds vaker zelf betalen voor diensten die voorheen door de gemeente werden verzorgd. Niet erg, op zichzelf, maar voor de overheid levert dat alleen wat op als de belastingdruk wordt gehandhaafd. De burger betaalt voortaan gewoon twee keer voor dezelfde dienstverlening!

Eigen verantwoordelijkheid (1a) is een term die hoogtij viert. Waar het modewoord van de zeventiger jaren, SOLIDARITEIT, binnenkort uit het woordenboek kan verdwijnen, zijn wij, burgers, opeens voor van alles en nog wat ZELF verantwoordelijk. Dat geldt voor enigszins luxe zaken als Kinderdagverblijven, Verenigingen en Evenementen. Maar het geldt evenzeer voor onderwerpen als Scholing, Gezondheidszorg en Maatschappelijke Ondersteuning (WMO). Zaken die niet alleen op korte, maar vooral op langere termijn ernstige gevolgen zullen hebben, misschien wel maatschappelijk ontwrichtend werken.

Het zal me benieuwen in welke mate onze politici in staat én bereid zijn de ellende van de kredietcrisis te gebruiken om radicale nieuwe stappen te zetten. Niet verder gaan met een goedkope versie van oud beleid, maar innovatief nieuw beleid te scheppen.
Voorlopig lijkt het erop dat die politici liever bezig zin ons gemeentelijke schip steeds scherper aan de krimpende wind te zeilen, dan rigoureus door de wind te gaan en op een andere koers dezelfde doelstellingen te realiseren. En iedereen die ooit heeft gezeild, weet dat steeds verder oploeven betekent dat je met klapperende zeilen stil komt te liggen, misschien wel aan lager wal raakt. Een situatie die griezelige overeenkomsten vertoont met de huidige situatie in de gemeente Alphen aan den Rijn!  En zo gaan we fuseren? 

Zoeken

Toekomstige evenementen

Er zijn momenteel geen toekomstige events.