Planologie, of gewoon politiek opportunisme?

De bewoners van de Planetensingel weten sinds donderdag weer wat Ruimtelijke Ordening binnen de politiek betekent, en welke bescheiden rol de individuele burger, wel dan niet georganiseerd in protestgroepen, daarin speelt. Dat die omwonenden daarover wat overspannen ideeën hebben, komt vooral omdat sommige politieke groeperingen nogal de nadruk leggen op de waarde van ‘directe democratie’ Bewoners hebben de indruk dat hun stem telt, maar een planologisch ontwikkelingsproces geldt dat hoogstens voor direct geleden schade. Besluitvorming vindt in ons land plaats via representatieve democratie. Als je bepaalde ontwikkelingen niet wilt, moet je gaan stemmen op de partij die dat al jaren ook niet wil. Ik heb me, na alle euforische verhalen over een mogelijk referendum deze week, afgevraagd waarom veel Alphenaren daar wat van verwachten. Het antwoord is natuurlijk simpel. Ook al ga je normaal niet stemmen, of je stemt, ongeacht hun standpunt in dezen, steeds op dezelfde partij, kun je toch een specifieke activiteit steunen of blokkeren, en je verder gedragen of er politiek niets op het spel staat. Op deze manier wordt een referendum een spelletje voor lafaards en gewoontedieren, als daartussen tenminste verschil is.
Nu houd ik me, de politieke en commerciële chaos op dit terrein dwingt me daar wel toe, al jaren bezig met wat wetenschappelijk planologie heet, maar politiek/ bestuurlijk, Ruimtelijke Ordening (RO).
Planologie is de wetenschap die zich bezig houdt met de bezinning over en de realisatie van de ruimtelijke ordening en planning. Nou, sinds de introductie van ‘ontwikkelingsplanologie’ storten politici en bestuurders zich op dit vakgebied, omdat RO een handig instrument is om dingen te realiseren. Via ontwikkelingsplanologie (projectplanologie) kun je zaken immers regelen zonder veel aandacht te besteden aan de context, aan alle andere factoren die ook belangrijk zijn, maar wel buiten het plangebied vallen. Daar kunnen de omwonenden van de te bouwen ‘Lupinehof’ over meepraten en aan de Lage Zijde gaat het al niet anders. En over ‘bezinning’ hoeven we al helemaal niet te denken. Professor Voogd (nee, niet die Voogd) stelt dan ook dat de processen binnen RO sterk afhankelijk zijn van wie met betrekking tot een project de meeste macht heeft, van de (ook politieke) complexiteit ervan én van de intelligentie van de betrokken ambtenaren en bestuurders. Over dat laatste stelt hij overigens dat dit laatste punt een taboe is onder planologen. En dat is logisch omdat de meeste planologen zich voeden uit de overheidsruif.
Maar goed, de Alphenaar heeft die politici met hun volle verstand gekozen, denk ik dan maar, en die ambtenaren moeten ook maar schipperen tussen wat ze eigenlijk zelf zouden willen, en wat college en politiek hen toestaan. Alleen wordt Ruimtelijke Ordening als zodanig wel een speelbal van de politiek, en staat de uitwerking ervan vaak op gespannen voet met de principes van de planologie.
Een paar voorbeelden aan de Lage Zijde:

De Thorbeckelaan moet een ‘poort’ naar ons centrum worden. Dat is mooi, maar wat hebben we aan een poort zolang deze wel leidt tot een ernstig verlies aan parkeerplaatsen, maar de komst van een grote parkeergarage nog onzeker is.
Aan de Oranje Nassausingel wordt die ‘poort’ al voorbereid, maar op de één of andere manier móet die brede poort wel ruimte blijven bieden aan de oude verbindingswegen Lijsterlaan en Bloemhofstraat. Door die, volkomen onnodige, aansluiting wordt onze poort al na honderd meter geblokkeerd door een rotonde. Een typisch voorbeeld van ‘Stads denken’ en ‘Dorps handelen’
Doordat er van allerlei gebouwen wordt afgebroken, komt er, ondanks veel nieuwbouw, nauwelijks winkelruimte bij. Bestaande winkelformules worden alleen maar groter, dus gaan we ons een stadscentrum aantrekkelijker maken met MINDER winkels. Maar beleid om die grote winkels te ‘doorspekken’ met kleine winkeltjes (Micro Stores) in allerlei vormen ontbreekt ten enenmale.
Het Thorbeckeplein zal worden gedomineerd door het ‘Cultuurgebouw’. Het Lage Zijde plan zal onze stad voor vele tientallen jaren een ander gezicht geven. Toch lijkt het ambitieniveau voor dit cultuurhuis nauwelijks hoger te zijn dat het simpelweg verhuizen van bestaande culturele instituties in een opzet die al tientallen jaren geleden is uitgevonden. Maar in het hele Lage Zijde plan is met de invloed van de ‘nieuwe media’ op detailhandel, cultuur en persoonlijk handelen totaal geen rekening gehouden.
Kortom, we besteden in Alphen aan den Rijn heel veel tijd en zorg over de plannen rond die Lage Zijde, maar een visie m.b.t. het toekomstige gebruik ervan, en dus van de functie voor het Alphense publiek, ontbreekt. Bij het college, bij de betrokken ambtenaren én bij onze gemeenteraad.
Zo wordt Ruimtelijke Ordening overbodig, alles gaat toch zoals het gaat, blijkbaar.

Zoeken

Toekomstige evenementen

Er zijn momenteel geen toekomstige events.