Geknoei aan de Lage Zijde

Alphen heeft al jaren geen beleid ten aanzien van de ontwikkeling van de infrastructuur van onze detailhandel. Het stuk dat dit beleid zou moeten bevatten, is niet meer dan een bonte mengeling van bescherming van bestaande belangen en bonte politieke vergezichten. Maar hoe ons Stadshart en onze wijken er over twintig jaar qua ‘distributieve voorzieningen’ uit zal moeten zien om de stad leefbaar te houden, dat vind je nergens in die detailhandelsnota. En dat is nooit anders geweest zodat je hier de vreemdste ontwikkelingen tegenkomt. Ik noem maar het bouwen van vijf supermarkten in De Ridderhof, de vestiging van één van de meest grootschalige winkels, MediaMarkt, midden in de binnenstad, het opzadelen van een grote nieuwbouwwijk (Kerk en Zanen) met slechts één buurtwinkelcentrum of de voorgenomen vestiging van grootschalige retail in en bij het Baroniecomplex waar nauwelijks 6000 mensen omheen wonen. De vestiging van Hoogvliet aan de Julianastraat betekende de definitieve dood van die straat als onderdeel van ons Stadshart en nu opeens worden we verrast met de vestiging van de ALDI op de Euromarkt, in de achtertuin van de Hoogvliet supermarkt daar en slechts twee autominuten verwijderd van twee nog te bouwen supermarkten in De Baronie.
In Alphen wordt planning (Ruimtelijke Ordening) weer eens door de praktijk onderuit gehaald, omdat duidelijk beleid op lange termijn, en de visie op de stadsontwikkeling daarachter, ontbreekt.

En nu blijkt dat we rond de Lage Zijde weer gaan zwalken. Wethouder Lyczak is van plan die volkomen vastgelopen plannen weer op gang te brengen. Maar om dat te doen gaat hij eerst een verbond sluiten met de eigenaar van De Aarhof, Corio, zodat in ieder geval de Aarhof (die met de oorspronkelijke plannen helemaal niet mee wilde doen) vergroot gaat worden. Nou moet Corio ook wel wat, want de hoofdingang van dat winkelcentrum, nu verbonden met parkeerterreinen, eindigt straks op een doodlopende weg. Toegegeven, een winkelcentrum uit de zeventiger jaren heeft gewoon té kleine winkelruimtes. Daarom is het vanuit Corio logisch dat dit bedrijf wil voorkomen dat haar grootste huurders direct aan het Thorbeckeplein gaan zitten waar ze die ruimte wel krijgen. Maar wat Corio wil, en wat goed is voor Alphen, dát zijn twee volstrekt andere zaken! Die forse uitbreiding van de Aarhof (waarover dus NIETS in het Lage Zijde plan staat) zal er o.a. toe leiden dat Albert Heijn hier zijn huidige wijkwinkel gaat vergroten naar het succesvolle ‘mini-XL’ format. Op die manier komen er niet opnieuw nóg meer supermarktmeters beschikbaar, maar ook nog een keer op de verkeerde plaats. Zo’n winkel, die zeker een nieuwe standaard voor service supermarkten betekent, hoort in een dorpscentrum, niet in een stadscentrum. Daarvoor heeft een echte stad buurt- en wijkcentra, maar ja, om ook op dit gebied een echte stad te worden, daarvoor ontbreekt het aan beleid.
Maar het leukste komt nog. Lyczak constateert dat er door die uitbreiding van de Aarhof teveel winkelruimte komt, zodat het economisch niet eens mogelijk zou zijn om aan de overkant van het Thorbeckeplein winkelruimte te realiseren. Maar toevallig ligt daar al jaren een PvdA plan, onder leiding van een PvdA wethouder, klaar om uitgevoerd te worden: Het Cultuurhuis! Daarvoor heeft noch de bibliotheek, noch de muziekschool (om van de andere ‘partners’ maar te zwijgen) ook maar één Eurocent beschikbaar, maar ach, de NUON pot was nog niet gevuld, of er werd gelijk 25 miljoen van ONZE Euro’s gereserveerd voor de realisatie van deze politieke hobby.

Retailplanologie betekent ook rekensommetjes, maar niet alleen rekensommetjes. Dat Cultuurhuis gaat het hele Thorbeckeplein beheersen, maar niet of nauwelijks bijdragen aan de aantrekkelijkheid en het ‘bruisen’ van ons Stadshart. Terwijl een aantal grote winkelketens daar wel zou kunnen zorgen. Probeer daar maar eens een filiaal van de nieuwe, supergoedkope, en grootschalige Britse modeketen Primark in te krijgen. Dát zou de teruggang van ons centrum snel teniet doen. In Hoofddorp loopt tenminste de helft van de bezoekers met een Primark tas door het centrum. Maar nee, dat cultuurhuis is veel belangrijker, politiek dan, dan wat meer ‘centrumgevoel’. En als we in Alphen ‘kleine’ winkeltjes willen hebben, nu, die zijn er toch allang, in het bestaande centrum, o.a. in de Aarhof? Nee, alleen grote winkels van toonaangevende winkelketens kunnen dat Thorbeckeplein nog enigszins wat allure geven. Als die parkeergarage tenminste doorgaat. Dat is misschien politiek incorrect, maar zakelijk de enige juiste manier van doen.
Helaas zullen politici én ‘branchecommissie’ er wel voor zorgen dat het Thorbeckeplein als winkelcentrum mislukt. Op die manier hebben de gevestigde ondernemers er immers het minste last van? De pas opgerichte VOC, als de beheerstichting van het BIZ gebied, lijkt zich te beperken tot beheer, en zich helaas niet als richtinggevend voor ons stadscentrum te ontwikkelen. Zolang er geen centrummanager wordt aangesteld, kán dat ook helemaal niet. Alleen dan kunnen op den duur alle versnipperde promotiebudgetten worden samengevoegd tot één. Als de gemeente zich dat ook realiseert, zal deze met genoegen deelnemen in die BIZ. Want aan een dood Stadshart heeft natuurlijk niemand wat.
Nu Gunnar Daan, natuurlijk op eigen verzoek, als bouwkundig coördinator van het stadshart is verdwenen, lijkt het wel zeker dat er aan de Lage Zijde wel wat gaat gebeuren, maar dat het weinig met het oorspronkelijke plan (en het doel daarvan) te maken zal hebben.
We krijgen in Alphen het stadshart wat we verdienen, helaas.